Alcohol en drugs

Nieuwe interventies bij De Gezonde School en Genotmiddelen; de Monitor Drugsincidenten; een herhaald maar wederom vruchteloos gebleken pleidooi voor ophoging van de leeftijdsgrens voor verkoop van alcohol naar 18 jaar; alcoholvrije cocktails Happy Drinks als alternatief voor alcohol. U treft hieronder een selectie van de activiteiten en ontwikkelingen op het terrein van alcohol en drugs in 2010.

• Boete of kanskaart

  In 2010 is de interventie Haltafdoening Alcohol erkend als 'wetenschappelijk goed onderbouwd' door het Centrum voor Gezond Leven. De interventie is bedoeld om overmatig alcoholgebruik onder jongeren een halt toe te roepen.
  
  Sinds 2009 wordt de interventie in opdracht van het ministerie van Veiligheid en Justitie landelijk aangeboden. De Haltafdoening Alcohol heeft daarbij diverse namen gekregen, zoals Boete of Kanskaart, Alcohalt, Heldere Taal en Meer dan een Biertje. In 2010 is ook een procesevaluatie uitgevoerd. Op basis van de uitkomsten wordt de interventie aangepast ter voorbereiding op een effectevaluatie, waarvan de resultaten in 2012 bekend worden.
  
  De Tweede Kamer wil dat bij de invoering van de nieuwe Drank- en Horecawet, waarbij bezit van alcohol bij jongeren onder de 16 jaar strafbaar wordt gesteld, de Haltafdoening Alcohol als interventie wordt aangeboden.
  

• Chat over alcohol en drugs

  Sinds november 2010 biedt het programma Publieksinformatie een nieuwe dienst aan: chatten over alcohol en drugs. De chatservice is een aanvulling op bestaande kanalen als de Drugs Infolijn (tel. 0900 1995), Alcohol Infolijn ( tel. 0900 5002021) en de mailservice (vraagbaak@drugsinfo.nl, vraagbaak@alcoholinfo.nl).
  
  De chatservice is een samenwerkingsverband van het Trimbos-instituut met alle reguliere instellingen voor verslavingszorg. Op werkdagen wordt de chat tussen 15.00 en 18.00 uur door een medewerker van Publieksinformatie of een preventie-afdeling van een verslavingszorginstelling verzorgd.
  De chatservice is een pilot. Medio 2011 wordt de service geëvalueerd.
  

• De gezonde school en genotmiddelen

  Twee nieuwe interventies zijn toegevoegd aan De gezonde school en genotmiddelen, een integraal onderwijs preventieprogramma voor schoolgaande jongeren en hun ouders.
  
  In de PAS-interventie maken ouders afspraken over het alcoholgebruik van hun kinderen. PAS is door de Erkenningscommissie van het Centrum Gezond Leven als 'waarschijnlijk effectief' beoordeeld.
  
  Tevens is een e-learning module voor het MBO gelanceerd (www.-mbo-rokendrinkendrugs.nl). Door middel van een interactief verhaal worden leerlingen uitgedaagd na te denken over het gebruik van alcohol en drugs.

• Happy Drinks

  Een manier om te voorkomen dat jongeren alcohol drinken, is het bieden van een goed alternatief. Zoals de Happy Drinks die topkok/kokoloog Pierre Wind in opdracht van het Trimbos-instituut ontwikkelde. Cocktails als The Battery (alsof je een Batterij inslikt) en Caipirinhee (met de kick van sushi-azijn) zijn in juni op het schoolfeest van het Dalton Lyceum in Dordrecht een groot succes. Een spetterend feest, zonder één druppel alcohol.
  
  

  De Happy Drinks zijn ook ingezet in de Nuchtere Fries campagne. Deze breed gedragen en door verschillende partijen uitgevoerde campagne is in april gestart om jongeren te wijzen op de risico's van overmatig alcoholgebruik. De Happy Drinks worden hier door de horeca als alternatief voor alcohol geboden.  

  
  De Happy Drinks moeten het imago van alcoholvrije dranken een push geven en het aanbod van alcoholvrij tijdens het uitgaan te vergroten. Happy Drinks maakt in 2011 onderdeel uit van de weerbaarheidcampagne gericht op jongeren die in samenwerking met STIVORO wordt uitgevoerd.

   

  Download via deze link de recepten van de Happy Drinks

• Nieuw - Monitor Drugsincidenten

  Het aantal incidenten met GHB blijkt relatief hoog, terwijl het gebruik van GHB juist laag is. Bij één vijfde van de gemelde gezondheidsincidenten is GHB gebruikt, waarbij het ook nog vaker dan gemiddeld gaat om ernstiger vormen van intoxicatie. Dit zijn opvallende resultaten van de Monitor DrugsIncidenten.
  
  Met de Monitor houdt het Trimbos-instituut sinds 2009 actuele gegevens bij over aard en omvang van drugsgerelateerde gezondheidsincidenten in Nederland. De gegevens worden verzameld door een netwerk van aangesloten 'peilstations' uit verschillende delen van het land: spoedeisende hulp afdelingen van ziekenhuizen, ambulancediensten, politieartsen en EHBO-organisaties op grote evenementen.
  
  In 2010 is het aantal peilstations verder uitgebreid. De gegevens van de monitor worden gebruikt voor preventie en schadebeperking.
  

• Pleidooi voor alcoholleeftijdsgrens 18 jaar

  Begin mei stuurt het Trimbos-instituut, samen met GGD Nederland en STAP, een open brief aan de Tweede Kamer om te pleiten voor de invoering van één leeftijdsgrens van 18 jaar bij de verkoop van alcohol. Aanleiding is het Kamerdebat op 12 mei over de nieuwe Drank- en Horecawet.
  
  Het aantal spoedeisende hulpbehandelingen voor jongeren van 15-19 jaar in verband met een alcoholvergiftiging steeg tussen 2003 en 2008 met 280 procent. Het invoeren van een leeftijdsgrens van 18 jaar is een van de meest effectieve maatregelen om schadelijk alcoholgebruik door jongeren aan te pakken, blijkt overtuigend uit verschillende wetenschappelijke studies.
  

• Spijbelen en alcohol en cannabisgebruik

  Frequent alcoholgebruik en cannabisgebruik zijn risicofactoren voor spijbelen, een geringere schoolmotivatie, verminderde schoolprestaties en schooluitval. Dit blijkt uit het rapport 'Middelengebruik en voortijdig schoolverlaten' van het Trimbos-instituut in samenwerking met de Universiteit Utrecht. Staatssecretaris Van Bijsterveldt van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap neemt op 22 januari het eerste exemplaar in ontvangst.
  
  Middelengebruik blijkt voor alle jongeren gerelateerd aan problemen met school, maar voor meisjes meer dan jongens, voor jongere adolescenten meer dan voor oudere, en voor hoger opgeleiden meer dan voor laagopgeleiden.
  
  VMBO- en MBO-scholen hebben behoefte aan meer ondersteuning op het gebied van middelengebruik in relatie tot schoolverzuim. Het ter sprake brengen van problematisch gebruik en verslaving onder leerlingen is voor docenten en leerlingen vaak een taboe. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het ministerie OC&W en het ministerie van VWS.
  

• Vakantie en drinkende jongeren

  Jongens die zonder ouders op vakantie gaan, drinken gemiddeld 17 glazen alcohol per vakantiedag, meisjes 7 glazen. Dat is meer dan thuis. Ook is de kans groter dat ze roken. Reden voor het Trimbos-instituut en STIVORO om in de zomer een regionale en landelijke campagne te starten.
  
  Het is voor het eerst dat het Trimbos-instituut en STIVORO de krachten bundelen om ouders te wijzen op de risico's voor jongeren tijdens de vakantie. De samenwerking is de opmaat van een nieuwe gezamenlijke campagne voor ouders over roken-, alcohol- en cannabisopvoeding in 2011 met als doel jongeren weerbaarder te maken tegen de verleidingen van genotsmiddelen.